Zaduszki - dawniej i dziś

  • 02.11.2019, 07:32 (aktualizacja 04.11.2019, 12:46)
Zaduszki - dawniej i dziś Fot. Katarzyna Rólka
2 listopada to Dzień Zaduszny, zwany także Zaduszkami. Są one odpowiednikiem pogańskiego Święta Dziadów. Ludzie odwiedzają cmentarze, wspominając swoich bliskich zmarłych.

Dzień Zaduszny to święto obchodzone 2 listopada, dzień po Wszystkich Świętych. Tradycyjnie jest to dzień modlitwy za dusze zmarłych,  zwłaszcza te, które przebywają w czyśćcu. Zaduszki zmieniły nieco swój charakter, chociaż nadal czerpią z pogańskich zwyczajów. Dzisiaj jest to przede wszystkim święto zadumy, obchodzone w ciszy i skupieniu. Chociaż obecnie nie wyprawia się już uczt zaduszkowych, to rodzinne spotkania nad grobami bliskich wciąż są ważnym elementem tej tradycji, która zwłaszcza dzisiaj  ma tak istotne znaczenie. Święto zmarłych to również pamięć o tych, którzy polegli w obronie ojczyzny, pamięć o samotnych żołnierskich grobach.

Z dawnych zwyczajów zachowała się też obecność ognia w obchodach zaduszkowych  gdy palone są znicze. Zaduszki mają swoje korzenie w wierzeniach pogańskich. Obrzędy i msze za dusze zmarłych odprawiane były już od początków VII wieku. W roku 998 opat klasztoru benedyktyńskiego wyznaczył na 2 listopada dzień obowiązkowych modlitw za wszystkich wiernych zmarłych, a zwyczaj ten z biegiem czasu przejęły inne zakony.

Dziś na kilka dni przed Świętem Zmarłych i Zaduszkami ludzie porządkują groby i zdobią je kwiatami. Dawniej sprzątano też domy. Ludzie przekazywali sobie opowieści o spotkaniach z duszami zmarłych, które błąkały się po lasach, a od zmierzchu na cmentarzach i w pobliżu kościołów. Szczególnie niebezpieczne były dusze potępionych, które straszyły przy młynach czy mostach. Powszechnie wierzono w życie pozagrobowe. Dusze zmarłych mogły wędrować po ziemi, pomagając lub szkodząc ludziom. Uważano, że dusze te szczególnie aktywne są w czasie zaduszkowych obrzędów. Dlatego starano się pozyskać ich przychylność.

Dzień Wszystkich Świętych i Dzień Zaduszny w dawnych czasach nie mógł odbywać się bez modłów proszalnych dziadów, którzy według wierzeń mieli kontakt ze zmarłymi. Żebracy jako osoby bardzo tajemnicze, przychodzące nie wiadomo skąd i zmierzające w nieznanym kierunku od wieków były traktowane z rezerwą, gdyż  ich specyficzny wygląd i podeszły wiek sugerowały możliwość kontaktu z zaświatami. Uważano, że modlitwy dziadów są bardzo skuteczne. W tym czasie obdarzani oni byli szczególnymi przywilejami, bo mogli spokojnie przebywać w kościele i na cmentarzu.

W ciągu wieków forma przeżywania tego dnia ulegała jednak pewnym przemianom, który zmusza do refleksji nad przemijającym czasem i życiem.

 

OPRACOWANIE  KATARZYNA  RÓLKA

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

__1

Podziel się:

Oceń:

Komentarze (0)

Dodanie komentarza oznacza akceptację regulaminu. Treści wulgarne, obraźliwe, naruszające regulamin będą usuwane.

Wysyłając komentarz akceptujesz regulamin serwisu _______. _________ z siedzibą w ________ jest administratorem twoich danych osobowych dla celów związanych z korzystaniem z serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania.

Pozostałe